Một số vấn đề cần biết về bệnh tăng huyết áp

Huyết áp là gì ?

 –        Khi tim đập, nó bơm máu vào trong các mạch máu và tạo nên một áp lực tại đó gọi là huyết áp. Mọi người đều có và cần có huyết áp, vì có nó máu mới có thể lưu thông khắp cơ thể để mang đến oxi và các chất dinh dưỡng cho các cơ quan bộ phận trong cơ thể.

–        Ơ trạng thái bình thường, tim của con người đập 60-80 lần trong mỗi phút. Huyết áp tăng lên mổi lần tim đập, gọi là huyết áp tâm thu và giảm xuống mỗi lần tim nghỉ, gọi là huyết áp tâm trương, vì vậy, huyết áp bao gồm 2 số, số trước là huyết áp tâm thu và số sau là huyết áp tâm trương. Huyết áp được tính bằng đơn vị milimét thủy ngân (mmHg). Ví dụ, huyết áp 120/70mmHg nghĩa là huyết áp tâm thu là 120mmHg và huyết áp tâm trương là 70mmHg.

–        Huyết áp có thể thay đổi từng phút, theo các tư thế, vận động hay nghĩ ngơi. Huyết áp tốt nhất là nên thấp hơn 120/80mmHg ở người lớn. Huyết áp ở khỏang giữa 120-140/80-90mmHg được gọi là tiền tăng huyết áp và từ 140-90mmHg trở lên được gọi là tăng huyết áp. Bác sĩ sẽ đo huyết áp vài lần trước khi kết luận là có tăng huyết áp hay không.

Tăng huyết áp là gì ?

 –        Tăng huyết áp là khi huyết áp tâm thu bằng hoặc cao hơn 140mmHg hoặc huyết áp tâm trương bằng hoặc cao hơn 90mmHg.

–        Tăng huyết áp sẽ gây ảnh hưởng đến các cơ quan khác trong cơ thể như tim (gây ra lớn tim, suy tim, nhồi máu cơ tim), não (tai biến mạch máu não), thận (suy thận mãn).

–        Tăng huyết áp thường gặp ở người trung và cao niên, người béo phì, người nghiện rượu, phụ nữ dùng thuốc tránh thai. Những người mắc bệnh đái tháo đường, gút, bệnh thận cũng dễ mắc bệnh tăng huyết áp.

–        Tăng huyết áp có thể mang tính chất gia đình.

Phân loi huyết p Tâm thu
(mm Hg)
Tâm trương
(mm Hg)
Bình thường thấp hơn 120 V thấp hơn 80
Tiền tăng huyết p 120–139 hoặc 80–89
Cao
Giai đoạn 1 140–159 hoặc 90–99
Giai đoạn 2 160 hay cao hơn hoặc 100 hay cao hơn

Tăng huyết áp là do đâu ?

 90-95% các trường hợp tăng huyết áp là không biết rõ nguyên nhân, những trường hợp này gọi là tăng huyết áp vô căn hay còn gọi là tăng huyết ap nguyên phát. Người bệnh có thể bị tăng huyết áp nhiều năm rồi mà không biết, vì vậy, người ta còn gọi tăng huyết áp là “kẻ giết người thầm lặng”. 5-10% còn lại tìm được nguyên nhân, được gọi là tăng huyết áp thứ phát. Những nguyên nhân thường gặp của tăng huyết áp thứ phát là bệnh thận, hẹp một số động mạch, các bệnh nội tiết.

Làm thế nào để biết được bị tăng huyết áp ?

 Tăng huyết áp thường không có triệu chứng gì, có thể người bệnh có những triệu chứng không gì đặc biệt như đau đầu, đau gáy, chóng mặt. Bị tăng huyết áp không phải là do căng thẳng, lo lắng hay hoạt động thái quá mà ngay cã ở trạng thái nghĩ ngơi, bình tĩnh vẫn bị tăng huyết áp như thường. Vì vậy, cách duy nhất để biết là phải đi kiểm tra huyết áp. Nếu huyết áp bình thường, hãy kiểm tra ít nhất 2 năm 1 lần. Nếu bị tăng huyết áp hay trong gia đình có người tăng huyết áp, bác sĩ sẽ cho biết phải kiểm tra huyết áp thường xuyên như thế nào.

Kiểm tra huyết áp như thế nào ?

Người ta sẽ dùng máy đo huyết áp để đo. Trước khi đo, người bệnh phải được nằm hoặc ngồi nghĩ ít nhất 10 phút. Có thể đo ở tư thế nằm hoặc tư thế ngồi, thường là ở tư thế ngồi. Sau khi đo, người ta sẽ có được 2 con số là huyết áp tâm thu và huyết áp tâm trương.

BS Hồ Hữu Phước – BV Nguyễn Tri Phương- TP HCM